De bijzonder curator

bijzonder curator

Ben je minderjarig, dan zijn je ouders jouw wettelijke vertegenwoordigers. Dat betekent dat ze namens jou een bankrekening openen, je inschrijven op een school, of jou vertegenwoordigen in een rechtszaak als je een juridisch probleem hebt. Maar soms heb je nu juist een probleem of conflict met je ouders. Of jouw belangen zijn in strijd met de belangen van je ouders. Wat nu?

Bijzonder curator

In zo'n geval kan de Rechtbank (bij vermogenskwesties de Kantonrechter) een bijzondere curator benoemen, die opkomt voor jouw belangen. In plaats van je ouders is de bijzonder curator dan degene die jou vertegenwoordigt.

Waarvoor?

In de wet staat dat het kan gaan om kwesties die jouw verzorging en opvoeding betreffen, of jouw vermogen (art. 250 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek). Dat moet dan wel een zaak van belang zijn, dus een concreet en wezenlijk conflict. Bijvoorbeeld als je een conflict hebt over bij wie je wil wonen of over je studiekeuze. Of je bent het niet eens met de omgangsregeling die je ouders voor jou hebben afgesproken. Bij vermogenskwesties kun je denken aan de verdeling van een erfenis, waarbij jij zelf erfgenaam bent. Het kan dus niet gaan over zoiets als ruzie over je zakgeld.

Meestal wordt een bijzonder curator benoemd bij conflicten of procedures rond een echtscheiding of een omgangsregeling.

Daarnaast wordt altijd een bijzonder curator benoemd in procedures over afstamming, als een minderjarige verzoeker is of belanghebbende. Maar daarover gaat deze blog niet.

Wie kan het verzoek doen?

rechter


De rechter kan een bijzonder curator benoemen omdat hij dat zelf een goed idee vindt in een bepaalde procedure (dat heet: ambtshalve benoemen). De rechter is dan van mening dat het voor een beslissing in de zaak nodig is dat iemand specifiek jouw belangen naar voren brengt.

 

Maar ook anderen die nauw bij de zaak betrokken zijn (belanghebbenden) kunnen verzoeken om een bijzonder curator te benoemen. In een echtscheidingszaak zijn bijvoorbeeld de ouders van de minderjarige kinderen belanghebbenden.

Maar je kunt ook zelf aan de Rechtbank vragen om een bijzonder curator te benoemen. Ook anderen kunnen dat voor jou doen, dus in jouw naam, zoals bijvoorbeeld de (advocaat van) je ouders of je grootouders. Een broer of zus kan het niet vragen.

Wie kan worden benoemd tot bijzonder curator?

Er zijn eigenlijk weinig wettelijke vereisten waaraan de bijzonder curator moet voldoen. In ieder geval moet de bijzonder curator zelf meerderjarig zijn. In de praktijk wordt meestal een advocaat benoemd. Maar de laatste tijd zien we wat vaker dat iemand wordt benoemd die zich beroepsmatig bezig houdt met het praten met kinderen, zoals een psycholoog.

Hoe wordt het verzoek gedaan?

briefDe benoeming van een bijzondere curator kan bij de Rechtbank worden aangevraagd via een verzoekschrift. Een minderjarige kan ook om een bijzondere curator vragen door een brief aan de rechter te schrijven. Dat wil niet zeggen dat de rechter dat verzoek dan ook altijd toewijst. De rechter beoordeelt zelf of het in jouw situatie van belang is dat een bijzondere curator wordt benoemd. Je kunt bij de Kinder- en Jongerenrechtswinkels informatie en hulp krijgen bij het indienen van het verzoek.

Wat is de werkwijze van de bijzonder curator?

De bijzonder curator heeft een bemiddelende rol. Die zal dus proberen om in gesprekken met jou en je ouders het conflict op te lossen. Pas als blijkt dat dat niet lukt, komt het tot een procedure over het conflict. In de procedure word je vertegenwoordigd door je bijzonder curator.

Een andere, minstens zo belangrijke taak van de bijzonder curator is om aandacht te vragen voor jouw belangen. De bijzonder curator is een deskundige die tijd maakt om jouw belangen te onderzoeken. Dat is niet zomaar jouw mening, het kan zelfs zijn dat de bijzonder curator jouw belangen anders ziet dan jijzelf.

bijzonder curator

Maar de bijzonder curator zal wel heel goed naar je luisteren en uitvoerig met je praten. Daarnaast zal de curator ook met andere belanghebbende praten, zoals jouw ouders. Maar altijd vanuit het perspectief van jouw belangen. Vervolgens brengt de bijzonder curator dan een advies uit, bijvoorbeeld aan de rechter of aan jouw ouders.

 

Wat kost een bijzonder curator?

Omdat kinderen en jongeren vrijwel nooit een hoog inkomen hebben, vergoedt de overheid meestal de kosten van de bijzonder curator. Dat gebeurt via een toevoeging van de Raad voor Rechtsbijstand. De kosten worden alleen vergoed als degene die tot bijzonder curator wordt benoemd is ingeschreven bij de Raad voor Rechtsbijstand. Bij de ingeschreven mediators zijn ook psychologen en andere hulpverleners opgenomen.

Zelf praten met de rechter

Er is trouwens nog een andere manier om jouw stem te laten horen in een procedure waarin jouw belangen aan de orde zijn, zoals echtscheidingszaak of een procedure over een omgangsregeling.

Ben je tussen de 12 en 18 jaar, dan is de rechter verplicht om jou uit te nodigen om je mening te laten horen. Je bent niet verplicht om te gaan, maar het kan dus wel. Dat is anders dan via de bijzonder curator want je gaat zelf praten met de rechter. Dat wordt wel kinderverhoor genoemd, maar dat is een beetje een ongelukkige naam. Je wordt immers niet verhoord zoals een verdachte, maar de rechter praat gewoon met jou. Daarover vind je hier meer informatie.

Vragen?

kinderrechtswinkel

Je kunt met vragen over een bijzonder curator terecht bij een van de Kinder- en Jongerenrechtswinkels, zie hier.
De medewerkers kunnen je ook helpen bij het opstellen van een brief aan de rechter.

Jouw rechten

Wil je meer weten over de rechten van het kind, bezoek dan eens de site van de Kinderombudsman.